GAZETA GDAŃSKA (I)

Z Encyklopedia Gdańska
Wersja Blazejsliwinski (dyskusja | edycje) z dnia 19:38, 20 lip 2021

(różn.) ← poprzednia wersja | przejdź do aktualnej wersji (różn.) | następna wersja → (różn.)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

< Poprzednie Następne >
Siedziba „Gazety Gdańskiej” przy Targu Kaszubskim, skrzyżowanie z ul. Korzenną, 1935, fot. Witold Kledzik
Reklama „Gazety Gdańskiej”, koniec XIX wieku

„GAZETA GDAŃSKA”, pierwsze gdańskie pismo w języku polskim, wychodziło od kwietnia 1891 do 1939 roku. Redakcja i drukarnia mieściły się w latach 1891–1894 przy Frauengasse 37 (ul. Mariacka), w 1897 roku przy Breitgasse 56 (ul. Szeroka). Założycielem, wydawcą i redaktorem był do roku 1901 Bernard Milski, który odsprzedał wydawnictwo Józefowi Marianowi Palędzkiemu. Ponieważ nabywca wykonywał zawód adwokata, pismo było formalnie własnością jego rodziny, a od 1904 spółki wydawniczej.

W latach 1913–1920 właścicielem i redaktorem pisma był Jan Kwiatkowski, który odkupił je od Towarzystwa Wydawniczego „Gazeta Gdańska”. Po kilku zmianach własnościowych nabyło je 29 IV 1926 Towarzystwo Wydawnicze „Drukarnia Bydgoska”. Gazetę przeniesiono do Bydgoszczy, w Gdańsku pozostała filia redakcji. Po kolejnych przekształceniach własnościowych deficytową „Gazetę Gdańską – Gazetę Morską” (nowy tytuł) przejęła Pomorska Spółka Wydawnicza, później między innymi Spółdzielnia Wydawnicza „Gryf” (luty–marzec 1936) i od 18 VI 1938 Narodowa Spółka Wydawnicza w Toruniu. Okresowo, a od marca 1935 roku stale, pismo dofinansowywane przez polskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych. W latach 1921–1922 wydawano niemiecką edycję: „Deutsche Morgenausgabe der Gazeta Gdańska”. Duży wpływ na profil wywierał Władysław Cieszyński, od roku 1926 współredaktor, w latach 1927–1932 redaktor naczelny.

Początkowy nakład wynosił 600 egzemplarzy, by sporadycznie wzrastać do 25,5 tysiąca egzemplarzy (1922). Odgrywała ważną rolę w życiu społeczno-politycznym gdańskiej Polonii, w Prusach Zachodnich, a później w województwie pomorskim. Występowała w obronie praw Polaków, miała wpływ na integrację ludności polskiej w Gdańsku.

3 VI 1967 na budynku Domu Prasy odsłonięto tablicę poświęconą „PAMIĘCI KOLEGOM / DZIENNIKARZY / KTÓRZY WALCZYLI / NA ŁAMACH PISMA / GAZETA GDAŃSKA / O POWRÓT GDAŃSKA I ZIEMI / GDAŃSKIEJ DO MACIERZY / ODDZIAŁ MORSKI STOWARZYSZENIA /DZIENNIKARZY POLSKICH / GDAŃSK 1967”. 4 VIII 1984 pamiątkową tablicę odsłonięto przy ul. Mariackiej 37. MA

Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Widok
Działania
Partner Główny



Wydawca Encyklopedii Gdańska i Gedanopedii


Partner technologiczny Gedanopedii