WYBUCH GAZU W BUDYNKU PRZY UL. STRUGA 12

Z Encyklopedia Gdańska
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

< Poprzednie Następne >
Odsłonięty w 2014 pomnik upamiętniający ofiary katastrofy

WYBUCH GAZU W BUDYNKU PRZY UL. STRUGA 12 ( SIEDLCE). Do wybuchu i pożaru doszło 1 II 1976 roku, w niedzielę, około godziny 21.40, w dwupiętrowym ceglanym budynku powstałym na początku XX wieku, niepodłączonym do instalacji gazowej, przy mrozie sięgającym –10 °C. W kompletnie zniszczonym budynku (w wyniku eksplozji w ¾ zawaliła się jego konstrukcja, głównie od strony wschodniej) były zameldowane 44 osoby z dwunastu rodzin. W chwili katastrofy przebywało w nim 22 mieszkańców i sześcioro gości (sprawną pomoc utrudniał między innymi niekompletny wykaz mieszkańców, który dostarczono na miejsce około godziny 23.00).

W akcji ratunkowej uczestniczyło łącznie ponad tysiąc osób: okoliczni mieszkańcy (jako pierwsi), funkcjonariusze Straży Pożarnej i Milicji Obywatelskiej, a później także oddziały Wojsk Ochrony Pogranicza, Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i junacy z Ochotniczych Hufców Pracy. Pożar ugaszono przed północą, wówczas odnaleziono też zwłoki czterech ofiar. 2 lutego, podczas ręcznego przerzucania cegły po cegle, odnaleziono ciała kolejnych dziesięciu ofiar. Dwie ofiary znaleziono 3 lutego. Z dwunastu rannych osób osiem przewieziono do Instytutu Chirurgii Akademii Medycznej w Gdańsku (AMG), troje jeszcze 3 lutego zwolniono do domu, jedną przewieziono do Szpitala Marynarki Wojennej, dwie umieszczono w Klinice Chirurgii Urazowej, dwie w stanie zagrażającym życiu przyjęto na Oddział Intensywnej Opieki Medycznej AMG (jedna z rannych zmarła wskutek oparzeń). W sumie w katastrofie śmierć poniosło siedemnaście osób. 9 lutego wobec utrzymywania się pod ziemią wysokiego stężenia gazu w celach bezpieczeństwa ewakuowano z pobliskich czterech budynków 1200 mieszkańców, z których 80 czasowo zakwaterowano w hotelu Ochotniczych Hufców Pracy w Złotej Karczmie, gdzie przebywali do 19 lutego.

1 lutego wojewoda gdański Henryk Śliwowski powołał komisję do zweryfikowania okoliczności wypadku pod przewodnictwem wicewojewody Adama Langera. W skład komisji weszli między innymi przedstawiciele Urzędu Miejskiego, Wojewódzkiego Zjednoczenia Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej, Wojewódzkiej Komendy Straży Pożarnej, Pomorskich Zakładów Gazowniczych i Politechniki Gdańskiej (PG). Komisja po konsultacjach z szeregiem instytucji (między innymi ze specjalistami z Ministerstwa Górnictwa i Energetyki, Zjednoczenia Górnictwa Naftowego i Gazownictwa, PG, Uniwersytetu Gdańskiego, AMG, Wyższej Szkoły Marynarki Wojennej w Gdyni, Instytutu Maszyn Przepływowych Polskiej Akademii Nauk), a także po dokonaniu licznych odwiertów i analiz laboratoryjnych 19 II 1976 roku wydała komunikat, w którym stwierdziła, że powodem eksplozji był wybuch gazu. Powołano grupę specjalistów mających nadzorować porządkowanie terenu w obrębie uszkodzonego przewodu gazowego. Ustalono, że bezpośrednią przyczyną wybuchu był nieszczelny korpus odwadniacza gazociągu (zbiornika podwieszonego pod gazociągiem), znajdującego się 70 cm pod ziemią i 8 m od budynku, i ulatniający się z niego gaz. Prawdopodobnie dostał się on do budynku przez przyłącza lub przez warstwę ziemi, która, zamarznięta na głębokość 40 cm, spowodowała jego poziome rozchodzenie się. Dodatkowo w jednym z lokali odnaleziono trzy jedenastokilogramowe butle na propan-butan i butlę z gazem turystycznym (właściciel miał na nie pozwolenie), których wybuchy mogły spotęgować zniszczenia.

Za bezpośrednią przyczynę wybuchu uznano także włączenie światła w piwnicy przez jednego z młodszych mieszkańców (którego ciało znaleziono w tym pomieszczeniu), co spowodowało przeskok iskry i eksplozję. Nie zdołano ustalić, czy do usterki gazociągu doszło w wyniku ruchu ciężkiego sprzętu używanego przy budowie pobliskich bloków przy ul. Szarej. Niezależnie od prac komisji dochodzenie prowadziła też Prokuratura Wojewódzka w Gdańsku.

Budynku nie odbudowano. Wszystkim ocalałym przekazano mieszkania komunalne na terenie miasta. W wyniku prac komisji wprowadzono w Gdańsku obowiązek przeglądu wszystkich kuchenek gazowych raz w roku i napełniania butli z gazem we wskazanych punktach. 29 X 2014 roku przy skrzyżowaniu ul. Kartuskiej i ul. Łostowickiej odsłonięto pomnik upamiętniający tę katastrofę.

Lista ofiar wybuchy gazu w budynku przy ul. Struga 12
Imię i nazwisko Wiek Uwagi
Joanna Biernacka 28 pracownica Spółdzielni Pracy Rybołówstwa Morskiego „Jedność Rybacka” w Gdańsku
Jerzy Biernacki 34 porucznik, pracownik Aresztu Śledczego
Antonina Borejszo 75
Władysława Grabala 62
Cecylia Kleist 52 pracownica Gdańskich Zakładów Papierniczych
Jan Kleist 74 były pracownik Gdańskich Zakładów Papierniczych
Jan Kuhr 39 starszy kapral pożarnictwa Stoczni Marynarki Wojennej w Gdyni
Maria Myszkowska 69 była pracownica Uniwersytetu Gdańskiego
Anna Niedźwiedzka 8
Melania Niedźwiedzka 69
Maria Ostrowska 67 zmarła w szpitalu
Helena Stanisława Paśnik 33
Stefan Paśnik 39
Elżbieta Pietrych 13
Kazimierz Wachler 47
Marianna Wachler 43
Ryszard Wachler 22 pracownik Specjalistycznego Przedsiębiorstwa Robót Antykorozyjnych „Korchem” Gdańsk
Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Widok
Działania
Partner Główny



Wydawca Encyklopedii Gdańska i Gedanopedii


Partner technologiczny Gedanopedii