LETZKAU CONRAD

Z Encyklopedia Gdańska
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

< Poprzednie Następne >
Odrys płyty nagrobnej Conrada Letzkau (herb z lwej) i Arnolda Hechta (herb z prawej) w kościele Wniebowstąpienia Najświętszej Marii Panny (obecnie w większości zatartej)
Herb rodowy Conrada Letzkaua

CONRAD LETZKAU (Leczkow Konrad; około 1350 – 6 IV 1411 zamek w Gdańsku), kupiec, burmistrz. Pochodził z rodziny holenderskiej z okolic Wieringen koło Alkmaar, która przybyła do Prus i osiadła we wsi Letzkau (Leszkowy) na Żuławach Gdańskich, od której przybrała nazwisko. W 1387 roku uzyskał obywatelstwo Głównego Miasta Gdańska; w roku 1393 ławnik, w 1395 rajca, w 1397 sędzia, od 1405 burmistrz. Reprezentował Gdańsk na zjazdach stanów pruskich i zjazdach miast hanzeatyckich. W roku 1398 dowodził flotą gdańską w wyprawie miast pruskich na Gotlandię przeciwko Braciom Witalijskim. W latach 1403–1404 posłował z ramienia miast pruskich do Szwecji, dostając się na 26 tygodni do niewoli piratów duńskich. W 1407–1408 uczestniczył w rokowaniach zakonu krzyżackiego z Danią w Helsingborgu i Kalmarze o sprzedaż Gotlandii. W okresie Wielkiej Wojny, po bitwie pod Grunwaldem (15 VII 1410) nadal opowiadał się po stronie zakonu krzyżackiego, m.in. udzielając pomocy załodze zamku malborskiego. Pod wrażeniem sukcesów strony polskiej wystąpił przeciwko Krzyżakom, m.in. zabraniając im wywozu mienia szpitala św. Elżbiety z Gdańska. W obozie króla Władysława Jagiełły pod Malborkiem poddał mu Gdańsk, uzyskując 5 VIII 1410 dla miasta znaczne przywileje. Usiłował – bezskutecznie – skłonić komtura do przekazania zamku gdańskiego stronie polskiej (zob. komturstwo gdańskie). Stosując radykalne środki w postaci represji i konfiskat, doprowadził drogą skróconych procesów do stracenia lub do opuszczenia miasta głównych zwolenników krzyżackich w Gdańsku. Po wycofaniu się wojsk polskich spod Malborka (po 19 IX 1410), uznał rządy wielkiego mistrza Henryka V von Plauen. W grudniu 1410 roku posłował z ramienia wielkiego mistrza do księcia wołogojskiego Warcisława VIII. Po zawarciu polsko-krzyżackiego pokoju toruńskiego (1 II 1411), odmówił jednak wielkiemu mistrzowi zapłacenia przez Gdańsk nadzwyczajnego podatku. Doprowadziło to do represji handlowych i konfiskat ze strony komtura gdańskiego Henryka V von Plauen (brata wielkiego mistrza) oraz do akcji zbrojnej statków gdańskich na morzu ( bunt 1411). 5 IV 1411 zawarto rozejm; następnego dnia wraz ze swym zięciem rajcą Bartłomiejem Grossem, burmistrzem Arnoldem Hechtem i nieznanym z nazwiska rajcą został zaproszony do rozmów z komturem na gdański zamek. Uwięziony i zamordowany wraz z trzema pierwszymi, ich zwłoki wydano 13 IV 1411 na polecenie wielkiego mistrza. Pochowany w kościele Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, w kaplicy św. Jadwigi; majątek Letzkaua skonfiskowali Krzyżacy. Pamięć o zamordowaniu jego i jego towarzyszy stała się ważnym elementem narastającej opozycji antykrzyżackiej w Gdańsku. Jeszcze w 1453 roku władze Gdańska składały w sprawie morderstwa skargę do sądu cesarskiego w Wiener Neustadt. Syn Conrada Peter (zm. po 1440–1441) był w 1414 ławnikiem Głównego Miasta Gdańska i być może rajcą w latach 1415–1417, usuniętym przez zwolenników Krzyżaków w mieście. Od roku 1945 imię Konrada Leczkowa nosi ulica we Wrzeszczu (dawniej An der Abtsmühle). JZ

Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Widok
Działania
Partner Główny



Wydawca Encyklopedii Gdańska i Gedanopedii


Partner technologiczny Gedanopedii