KIELAS JAN

Z Encyklopedia Gdańska
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

< Poprzednie Następne >
Hasło powstało dzięki Miastu Gdańsk
Partner redakcji

JAN KIELAS (9 VII 1916 Gdańsk-Wrzeszcz – 23 IV 1997 Gdańsk), lekkoatleta, olimpijczyk, biegacz średnio- i długodystansowy. Syn Teofila (zm. 1945 Skarszewy) i Anny (zm. 1931 Skarszewy) z domu Arasnus. Z wykształcenia piekarz i kucharz. W latach 1933–1936 zawodnik Sokoła Skarszewy, 1936–1937 Gedanii Gdańsk, 1937–1938 Sokoła Bydgoszcz, w 1938 Gedanii, 1939 Klubu Marynarki Wojennej na Oksywiu. W 1939 roku brał udział w kampanii wrześniowej jako obrońca Kępy Oksywskiej. Po wojnie zawodnik: w 1946 Gedanii, w latach 1947–1948 Zrywu Gdańsk, 1949–1950 Budowlanych ( Lechia), 1951–1955 Gwardii ( GKS Wybrzeże).

W 1933 roku (jako niestowarzyszony uczeń) zajął IV miejsce w regionalnym Biegu Narodowym rozgrywanym w Skarszewach. W tym samym roku, już jako zawodnik Sokoła Skarszewy, zwyciężył w biegach na 1500 i 3000 m podczas zawodów w Kościerzynie. Pierwsze większe sukcesy odniósł w Gedanii, między innymi 25 IV 1937 zajął II miejsce w gdańskim V Polskim Biegu na Przełaj, w spotkaniu Gedania–Tczew zajął II miejsce w biegu na 3000 m, w spotkaniu Gedania – Sportverein Schutzpolizei Danzig wygrał bieg na 1500 m, w kwietniu 1938 zdobył mistrzostwo II Wolnego Miasta Gdańska w biegu na przełaj na dystansie 5000 m (zawody rozgrywane na Stogach). W czerwcu 1938, już w barwach Sokoła Bydgoszcz, mistrz Pomorza w biegu na 5000 m (15:54,2) i wicemistrz na 10 000 m (34:57,3). W 1938 roku był notowany przez Polski Związek Lekkoatletyczny na X pozycji w rankingu biegaczy na 10 000 m. 11 IX 1938 w meczu Bydgoszcz–Grudziądz wygrał na 1500 m.

Od 1945 roku pracował w jednej z gdańskich piekarni. Powrócił do sportu 7 IV 1946, kiedy jako widz spotkania lekkoatletycznego Gdańsk–Olsztyn (58,5:50,5) został poproszony o zastąpienie w gdańskiej drużynie nieobecnego zawodnika; wyszedł nieprzygotowany na bieżnię i wygrał bieg na 3000 m.

W 1952 roku uczestniczył w Igrzyskach Olimpijskich w Helsinkach. Odpadł w eliminacjach biegu na 3000 m z przeszkodami (zajął VII miejsce w swoim przedbiegu, konkurując z dwunastoma zawodnikami – awansowało czterech), choć pobił ówczesny rekord Polski (9:15,4).

Dwunastokrotny mistrz Polski: w biegu na 5000 m w latach 1947, 1948 i 1949; na 10 000 m – 1947, 1948 i 1950; na 3000 m z przeszkodami – 1949 i 1950 (wicemistrz w 1951 i 1953); w biegu przełajowym – 1948, 1949 i 1950 (wicemistrz 1951); w sztafecie 4 × 1500 m – 1950. W 1949 roku zimowy mistrz Polski w biegu na 3000 m w hali. W 1950 brązowy medalista międzynarodowych mistrzostw Rumunii w biegu na 3000 m z przeszkodami (w biegu na 10 000 m – będąc na IV pozycji – usłuchał błędnego wskazania sędziów i zszedł z bieżni o jedno okrążenie za wcześnie). Mistrz Wybrzeża w roku 1947 w biegu na 10 000 m (33:28,9 – rekord okręgu), w 1949 na 5000 m, w 1950 na 3000 m, w 1954 wicemistrz Wybrzeża w biegu na przełaj na 5500 m. W 1955 zimowy wicemistrz Wybrzeża w biegu na 3000 m. W 1952 wicemistrz zrzeszenia Gwardii na 5000 m, w 1953 mistrz na 3000.

W latach 1949–1953 wystąpił w ośmiu meczach międzypaństwowych w reprezentacji Polski (jedenaście startów, jedno zwycięstwo indywidualne). Występował także w innych reprezentacjach Polski (okręgowych, spartakiadowych).

W 1947 roku zajął II miejsce w Narodowym Biegu na Przełaj. Czterokrotnie (1948, 1949, 1950, 1951) wygrał gdański bieg o Puchar „Głosu Wybrzeża” (po trzecim zwycięstwie zdobył go na własność). Trzykrotny zwycięzca biegu o Puchar „Dziennika Bałtyckiego” (1948, 1949, 1951). Dwukrotnie wygrywał w bydgoskim biegu o Puchar „Ilustrowanego Kuriera Polskiego” (1949 i 1950, w 1947 drugi, w 1952 piąty), zwyciężył w biegu ulicznym w Gdańsku z okazji Święta Ludowego (22 VII 1947), a także w biegach o Puchar „Robotnika” w Warszawie (1947), o Puchar „Głosu Wielkopolskiego” w Poznaniu (1947), o Puchar „Kuriera Szczecińskiego” (1 VI 1947 na 5000 m; w 1951 drugi), o Puchar „Głosu Ludu Poznańskiego” (1947 na 4600 m) i o Puchar „Życia Olsztyńskiego” (1950). 16 III 1952 brał udział w dorocznym światowym biegu na 10 000 m organizowanym w Paryżu przez dziennik „L’Humanité” (pierwszy start Polaków), na 89 startujących zawodników był 19.

Po zakończeniu w maju 1956 roku kariery sportowej pracował jako kucharz na trawlerach przetwórniach Dalmoru. Działał w Morskim Klubie Olimpijczyka. W 1952 roku otrzymał tytuł „Mistrz Sportu”. Wyróżniony między innymi Medalem 10-lecia Polski Ludowej (1955), odznaką „Zasłużony Ziemi Gdańskiej” i „Zasłużony Pracownik Morza”. Pochowany na cmentarzu Garnizonowym. Od 2006 patron ulicy Chełmie. W Skarszewach od 1996 roku rozgrywane są corocznie w początkach maja Biegi Uliczne im. Jana Kielasa. W 2018 przyznano mu medal "Za zasługi dla gdańskiego sportu".

Był żonaty z Jadwigą Anną z domu Toporek (11 VI 1918 – 22 VIII 2010 Gdańsk), miał córkę Urszulę (ur. 1948) i syna Jerzego (ur. 1952).

Występy Jana Kielasa w mistrzostwach Polski
7–8 IX 1946 Kraków bieg na 10 000 m (34:14,0 – przez sędziowską pomyłkę biegł o jedno okrążenie więcej i taki czas mu zaliczono) wicemistrz
8–9 II 1947 Olsztyn bieg na 3000 m (9:54,3) brązowy medal
sztafeta Gedani 3 × 800 m (6:16,2) wicemistrz
12–13 VII 1947 Warszawa bieg na 5000 m (15:54,4) mistrz
bieg na 10 000 m (33:26,0) mistrz
7 IX 1947 Gdańsk sztafeta 3 × 1000 m brązowy medalista (w sztafecie Zrywu Gdańsk z Janem Wentą i Tadeuszem Świniarskim)
28–29 II 1948 Olsztyn bieg na 3000 m (9:05,0) mistrz
9 V 1948 Lublin bieg przełajowy na 7000 m (26:40,2) mistrz
10–11 VII 1948 Poznań bieg na 5000 m (15:46,9) mistrz
bieg na 10 000 m (33:15,2 – zdublował wszystkich rywali) mistrz
bieg na 3000 m z przeszkodami ustąpił prowadzenia w biegu i pewnego tytułu mistrzowskiego koledze klubowemu Stanisławowi Bonieckiemu, za co został zdyskwalifikowany
23–24 VII 1949 Gdańsk bieg na 5000 m (15:25,4) mistrz
bieg na 3000 m z przeszkodami (9:36,2) mistrz
9 X 1949 Białystok bieg przełajowy na 7000 m (23:42,2) mistrz
18–19 II 1950 Przemyśl bieg na 3000 m (9:12,8) brązowy medal
16 IV 1950 Żyrardów bieg na przełaj 8000 m (24:54,8) mistrz
13–15 VIII 1950 Kraków bieg na 10 000 m (32:32,3) mistrz
bieg na 3000 m z przeszkodami (9:32,3) mistrz
8 X 1950 Poznań
(mistrzostwa drużynowe)
bieg na 3000 m (9:00) wygrana indywidualna; z drużyną Budowlanych Gdańsk na VI miejscu
22 X 1950 Katowice sztafeta 4 × 1500 m mistrz w sztafecie Budowlanych Gdańsk (z Janem Lasockim, Józefem Preussem i Aleksandrem Mańkowskim)
17–18 II 1951 Poznań bieg na 3000 m (9:17,4) IV miejsce
20 V 1951 Olsztyn bieg przełajowy na 5000 m (15:49,2) wicemistrz
9–16 IX 1951 Warszawa bieg na 3000 m z przeszkodami (9:39,2) wicemistrz
bieg na 10 000 m (32:21,2) brązowy medal
bieg na 5000 m V miejsce
12 IV 1953 Zielona Góra bieg przełajowy na 8000 m (27:16,5)| style="vertical-align:top" | style="vertical-align:top" | VI miejsce
4–6 IX 1953 Warszawa bieg na 3000 m z przeszkodami (9:37,2) wicemistrz
bieg na 10 000 m (32:09,8) VI miejsce
18–23 VII 1954 Warszawa bieg na 3000 m z przeszkodami (9:24,9) V miejsce
17 IV 1955 Gorzów bieg przełajowy na 12 000 m poza pierwszą szóstką
23 X 1955 Łódź maraton V miejsce
15 IV 1956 Opole bieg przełajowy na 12 000 m poza pierwszą szóstką
Występy Jana Kielasa w reprezentacji Polski (1949–1953)*
31 VII – 1 VIII 1949 Warszawa Polska–Rumunia 103:108 drugi w biegu na 3000 m z przeszkodami (9:42,8)
trzeci w biegu na 5000 m (15:22,6)
1–2 VII 1950 Warszawa Polska–Czechosłowacja 85:116 (klasyfikacja męska) drugi w biegu na 3000 m z przeszkodami (9:28,8)
drugi w biegu na 5000 (15:25,8)
15–16 VII 1950 Warszawa Polska–Węgry 79:122 (klasyfikacja męska) drugi w biegu na 3000 m z przeszkodami (9:32,6)
trzeci w biegu na 5000 m (15:31,0)
17–18 IX 1950 Sofia Bułgaria–Polska 73:94 (klasyfikacja męska) pierwszy w biegu na 5000 m (15:33,6)
15–16 VII 1951 Moskwa trójmecz ZSRR–Polska–Rumunia 373,5 : 210 : 160 trzeci w biegu na 3000 m z przeszkodami (9:33,0)
szósty w biegu na 10 000 m (33:07,2)
6–7 X 1951 Warszawa Polska–NRD 162:144 drugi w biegu na 3000 m z przeszkodami (9:37,8)
5–7 IX 1952 Warszawa Polska–NRD 177:137 piąty w biegu na 3000 m z przeszkodami
1–2 X 1953 Jena NRD–Polska 148:170 drugi w biegu na 800 m (1:52,4)
*Osiem występów, jedenaście startów, jedno zwycięstwo indywidualne.
Inne występy Jana Kielasa (wybór)
6 VI 1947 Gdańsk Wybrzeże–Pomorze 84:84 pierwszy w biegu na 5000 m (15:34,4)
30–31 VIII 1947 Warszawa Warszawa (nieoficjalna reprezentacja Polski) – Praga (nieoficjalna reprezentacja Czechosłowacji) 54,5:66,5 pierwszy w biegu na 5000 m (15:37,2)
21 IX 1947 Gdańsk II Mistrzostwa Lekkoatletyczne Polski Robotniczych Zrzeszeń Sportowych pierwszy w biegu na 1500 m (4:13,8)
pierwszy w biegu na 5000 m (15:38,2)
28 IX 1947 Szczecin Igrzyska Ziem Odzyskanych pierwszy w biegu na 5000 m (15:55,2)
pierwszy w biegu na 10 000 m (33:25 – najlepszy wynik po wojnie)
5 X 1947 Katowice Polska Południowa (nieoficjalna reprezentacja Polski) – Węgry Północne (nieoficjalna reprezentacja Węgier) 60:54 pierwszy w biegu na 1500 m (15:39)
9 X 1947 Gdańsk Reprezentacja Gdańskiego Okręgowego Związku Lekkiej Atletyki – Reprezentacja Policji Czechosłowackiej drugi w biegu na 5000 m (15:16,5 – najlepszy wynik po wojnie, siódmy w historii polskich biegów na tym dystansie), za Emilem Zatopkiem, który oprócz niego zdublował pięciu pozostałych biegaczy
22 V 1948 Warszawa Warszawa (Polska Reprezentacja Olimpijska) – Praga (nieoficjalna reprezentacja Czechosłowacji) pierwszy w biegu na 5000 m w eksperymentalnym pojedynku Kielas – polska sztafeta 4 × 1000 m (15:17,8)
8 VI 1948 Brno zawody przedolimpijskie Praga/Bratislava – Cracovia (Polska Reprezentacja Olimpijska) 72:60 pierwszy w biegu na 5000 m (15:11)
10 VI 1948 Opawa zawody przedolimpijskieSokół Opawa – Cracovia (Polska Reprezentacja Olimpijska) 58:79 pierwszy w biegu na 3000 (8:48,4)
12 VI 1948 Ołomuniec zawody przedolimpijskie Sokół Ołomuniec – Cracovia (Polska Reprezentacja Olimpijska),zawody niepunktowane pierwszy w biegu na 3000 m (8:44,7)
22 VIII 1948 Warszawa I Ogólnopolskie Igrzyska Sportowe Związków Zawodowych pierwszy w biegu na 1500 m (4:08,8)
pierwszy w biegu na 5000 m (15:40,8)
5 IX 1948 Poznań Poznań – Gdańsk 68:86 pierwszy w biegu na 5000 m (15:59)
25–26 IX 1948 Bukareszt zawody z udziałem reprezentantów Polski, Czechosłowacji, Rumunii i Węgier trzeci w biegu na 10 000 m (dwukrotnie zdublowany przez Emila Zatopka, raz przez Węgra Szilagyiego)
3 X 1948 Opawa zawody z udziałem reprezentantów Polski, Czechosłowacji i Węgier drugi w biegu na 3000 m z przeszkodami (9:48,4)
9 V 1949 Warszawa międzynarodowy bieg na 5000 m w oczekiwaniu na finisz II etapu wyścigu kolarskiego Warszawa–Praga trzeci (15:35) za Emilem Zatopkiem (14:19,8) i Węgrem Szilagyim (14:56,3)
19 VI 1949 Bydgoszcz Polska Północna – Polska Środkowa 75:18 pierwszy w biegu na 5000 m (15:21,4)
25 IX 1949 Praga Praga (nieoficjalna reprezentacja Czechosłowacji) – Warszawa (nieoficjalna reprezentacja Polski) 103:87 drugi w biegu na 5000 m (15:36,8), przegrał z Emilem Zatopkiem
2 IV 1950 Gdańsk bieg przełajowy organizowany na otwarcie sezonu przez gdański Okręgowy Związek Lekkiej Atletyki pierwszy w biegu na 2700 m
1 V 1950 Warszawa zawody towarzyszące I etapowi kolarskiego wyścigu Warszawa–Praga, z udziałem lekkoatletów z Finlandii pierwszy w biegu na 5000 m (15:21)
2 IX 1950 Gdańsk zawody Związków Zawodowych z okazji I Polskiego Kongresu Pokoju pierwszy w biegu na 5000 m (15:53,4)
30 IX – 1 X 1950 Gdańsk Polska Północna – Polska Zachodnia 138:93 drugi w biegu na 3000 m (9:06,5)
21 III 1953 Gdańsk Wojewódzki Wiosenny Bieg Narodowy pierwszy w biegu na 3000 m (8:55,8)
20 III 1955 Gdańsk Wojewódzki Wiosenny Bieg na Przełaj pierwszy w biegu na 6000 m (19:10)
25 III 1956 Gdańsk Wojewódzki Wiosenny Bieg na Przełaj drugi w biegu na 8000 m
Rekordy życiowe Jana Kielasa
Bieg na 1500 m 4:02,6 14 VI 1952 Wałcz
Bieg na 3000 m 8:37,2 15 VI 1952 Wałcz
Bieg na 3000 m z przeszkodami 9:15,4 23 VII 1952 Helsinki
Bieg na 5000 m 15:05,8 29 VI 1952 Kraków
Bieg na 10 000 m 32:03,4 4 IX 1953 Warszawa
Maraton 2:42:32,2 23 X 1955 Łódź
Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Widok
Działania
Partner Główny



Wydawca Encyklopedii Gdańska i Gedanopedii


Partner technologiczny Gedanopedii