GEDANIA, klub sportowy

Z Encyklopedia Gdańska
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

< Poprzednie Następne >
Drużyna bokserska Gedanii, 1933. Od lewej: kierownik drużyny Franciszek Lewicki, sekretarz Eryk Muller, trener Martin Arlt, Franciszek Sierocki, Jan Zieliński, Wacław Jaskółkowski (brązowy medalista Mistrzostw Polski
w 1931 w wadze muszej), Paweł Chmielewski, Jan Hirsch (mistrz Pomorza w 1932), Kurt Neuman (mistrz Pomorza w 1933), Jan Meller, Aleksander Chistowski (wicemistrz Polski w 1934 w wadze ciężkiej)
Mecz piłkarski Warszawianka–Gedania (1:3), 3 IV 1939. Piłka
w siatce gdańskiego bramkarza Klemensa Borusa (1913–1942)
Stadion Gedanii, lata 60. XX wieku
Stadion Gedanii, lata 60. XX wieku

KLUB SPORTOWY GEDANIA, założony 15 IX 1922 roku. Początkowo działała tylko sekcja piłki nożnej; na początku lat 30. XX wieku klub miał kilkanaście drużyn piłkarskich. W 1924 roku powstały sekcje lekkoatletyczna i strzelecka, w 1926 tenisa ziemnego (rozwiązana w 1934), w 1928 bokserska i motocyklowa, w 1929 piłki ręcznej mężczyzn, w 1930 hokeja na lodzie i piłki ręcznej kobiet (rozwiązana w 1933), w 1934 tenisa stołowego i kolarska. W 1928 roku klub zrzeszał około 550 osób. Od 1924 był członkiem Baltischer Sportverband (Bałtycki Związek Sportowy), utrzymywał sportowe kontakty z klubami niemieckimi.

W sezonie 1931/1932 drużyna piłkarska zdobyła mistrzostwo okręgu II Wolnego Miasta Gdańska (WMG) – Prusy Wschodnie ( piłka nożna), w roku 1929 strzelcy zajęli I miejsce w Lidze Gdańska, w 1930 motocyklista Władysław Pianowski zdobył tytuł mistrza Polski. Kilku pięściarzy wywalczyło wicemistrzostwo Polski, między innymi Jan Bianga (1930). Do klubu należeli także Niemcy (do roku 1935) i Żydzi, utrzymywano kontakty z zespołami z głębi Polski, klub wspomagały materialnie Dyrekcja Okręgowej Kolei Państwowej i Komisariat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej, choć rozwiązywało to tylko częściowo finansowe problemy. Współpracował z Gminą Polską i innymi polskimi organizacjami. Dążył do skupienia wokół siebie wszystkich działających w II WMG polskich klubów, co popierały władze polskie, ale czemu sprzeciwiały się same kluby ( Sokół).

Początkowo zarząd klubu zbierał się w pomieszczeniach hotelu Continential. W roku 1923 wybudowano na Biskupiej Górce prowizoryczne boisko, w 1929 oddano do użytku pierwsze obiekty sportowe przy Heeresanger (al. Legionów) i Ringstrasse (ul. Kościuszki), finalnie wybudowano tu dwa boiska piłkarskie z sześciotorową bieżnią, dwa korty tenisowe, strzelnicę. Przeniesienie w 1934 roku z Gdańska do Torunia Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowej spowodowało odejście części zawodników. Konsekwencją pogorszenia stosunków polsko-niemieckich było wystąpienie klubu 5 VI 1939 z Baltischer Sportverband i przystąpienie piłkarzy do Pomorskiego Okręgu Piłki Nożnej. Zawodnikom innych sekcji odmówiono prawa reprezentowania II WMG. Podczas II wojny światowej zginęło 75 zawodników klubu.

Reaktywowany 16 V 1945 roku (ze Zdzisławem Skowrońskim na czele zarządu), liczył kilkanaście sekcji, a zawodnicy: Zygmunt Chychła, Brunon Bendig, Jadwiga Marko-Książek zdobywali medale olimpijskie. Zespół pięściarski w 1949 roku zdobył mistrzostwo Polski, w latach 1950–1956 (siedem sezonów) występował w I lidze. Sukcesy odnosiły siatkarki: mistrzostwo Polski w latach 1951, 1953, 1954 i kilkakrotnie wicemistrzostwo. Drużyna lekkoatletyczna zdobyła w 1948 roku halowe mistrzostwo kraju. Do kadry narodowej w okresie 1986–1989 należało 21 wioślarek i wioślarzy, w roku 1980 na igrzyskach olimpijskich w Moskwie wioślarki Małgorzata Dłużewska-Wieliczko i Czesława Kościańska-Szczepińska zdobyły srebrny medal. Z klubem były związane początki kariery piłkarzy Romana Korynta, Władysława Musiała (1954–1956 w Lechii Gdańsk, 182 mecze, 21 bramek), Jerzego Czubały.

Teren obiektów sportowych przy obecnej al. Legionów (wówczas ul. Dzierżyńskiego) klub odzyskał 8 IX 1957. W 2009 został sprzedany przez zarząd klubu spółce deweloperskiej pod budownictwo mieszkaniowe. Zastępczo władze miasta obiecały pod budowę nowego boiska sportowego miejsce po likwidowanej Oczyszczalni Ścieków „Zaspa” przy al. Hallera, jednak w 2020 wstrzymały pozwolenie na budowę.

W latach 1977–2010 funkcjonowała tu hala sportowa. MA

Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Widok
Działania
Partner Główny



Wydawca Encyklopedii Gdańska i Gedanopedii


Partner technologiczny Gedanopedii