CMENTARZE NA TERENIE ŚRÓDMIEŚCIA (Z ANIOŁKAMI). ZESPÓŁ PRZY UL. GIEŁGUDA

Z Encyklopedia Gdańska
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

< Poprzednie Następne >
Cmentarz Żołnierzy Radzieckich, tzw. pole gwiazd
Cmentarz Żołnierzy Radzieckich, ściana z płaskorzeźbą i napisami w języku polskim i rosyjskim. U dołu, przed polem gwiazd, fragment murku z nazwiskami poległych
Pomnik Matek Żołnierzy Polskich i Radzieckich

CMENTARZE NA TERENIE ŚRÓDMIEŚCIA (Z ANIOŁKAMI). ZESPÓŁ PRZY UL. GIEŁGUDA (Zigankenberger Weg).

Św. Józefa i św. Brygidy (St. Josef-, St. Brigitten-Kirchhof), katolicki. Powstał w roku 1908 na potrzeby parafii kościołów św. Józefa i św. Brygidy. Poza obrębem miasta trzecia (po cmentarzach na Chełmie i przy Wielkiej Alei) nekropolia tych parafii. Obejmował powierzchnię około 1,0 ha, na płaskim terenie, północna granica biegnie wzdłuż obecnej ul. Giełguda, z pozostałych stron otoczony zabudową mieszkaniową. Założony na planie regularnego prostokąta, z główną aleją podłużną w osi północ-południe, z prostopadłą do niej aleją poprzeczną oraz aleją biegnącą po obwodzie działki, wzdłuż jej granic. Najstarszy z zachowanych fragmentów nagrobka datowany na rok 1915. Zamknięty 24 XI 1946. Obecnie park. JWL

Gdańskiej Gminy Wolnoreligijnej (Kirchhof der Freireligiösen Gemeinde). Założony około roku 1902–1903, usytuowany po południowej stronie obecnej ul. Giełguda, na płaskim terenie, otoczony skarpami, na działce w kształcie nieregularnego pięcioboku o powierzchni 1,51 ha. Od wschodu graniczy z dawnym cmentarzem Bożego Ciała. Zlikwidowany w roku 1961, w czasie urządzania cmentarza-pomnika Żołnierzy Radzieckich poległych w II wojnie światowej. JWL

Żołnierzy Radzieckich, obok cmentarza Garnizonowego. Budowę nekropolii żołnierzy – obywateli ZSRR poległych w roku 1945 na terenie Gdańska rozpoczęto w 1946 według projektu ówczesnych studentów Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych w Sopocie, między innymi Franciszka Duszeńki. Pomnik-mauzoleum odsłonięto 7 XI 1947, wszystkie prace zakończono 10 XI 1951. Przy skarpie wzniesiono ścianę z płaskorzeźbą wykonaną przez Alfonsa Łosowskiego i napisami w języku polskim (po lewej dla patrzącego) i rosyjskim (po prawej dla patrzącego), wykonanymi przez Władysława Marcinkowskiego: ODNIEŚLIŚCIE WIELKIE ZWYCIĘSTWO / BYLIŚCIE NIEUSTRASZENI W BOJU / ODDALIŚCIE ŻYCIE WŁASNE ZA SŁUSZNĄ SPRAWĘ / BOHATEROM RADZIECKIM POLEGŁYM W 1945 R. / PRZY WYZWOLENIU GDAŃSKA / MIESZKAŃCY GDAŃSKA. W 1977 roku gruntownie zmodernizowany: na mogiłach umieszczono metalowe gwiazdy na betonowych postumentach, wykonano betonowe główne dojście i oświetlenie.

Spoczywa na nim 3088 poległych, w tym 1291 zidentyfikowanych (2225 żołnierzy poległych w walkach o Gdańsk lub wkrótce zmarłych z ran, 537 jeńców wojennych, 27 osób cywilnych). Wszystkie nagrobki w kształcie pięcioramiennej gwiazdy. Przy wejściu, 30 III 1984, odsłonięto pomnik Matek Żołnierzy Polskich i Radzieckich z napisem: DWIE OJCZYZNY, DWIE MATKI, MIŁOŚĆ I PAMIĘĆ JEDNA, projektu Zygfryda Korpalskiego, wykonany w miedzianej blasze wspólnie ze Zdzisławem Kosedą. W 1996 r. na terenie cmentarza wzniesiono granitowy krzyż a wokół „pola gwiazd” ustawiono murek z tablicami z nazwiskami zidentyfikowanych poległych. JWL

Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Widok
Działania
Partner Główny



Wydawca Encyklopedii Gdańska i Gedanopedii


Partner technologiczny Gedanopedii